Maks i Albert wracają na scenę. „Seksmisja” dostała nowe życie

Dwie kapsuły, dwóch mężczyzn i świat, w którym po latach nie ma już dla nich miejsca. Teatralna „Seksmisja” w Bielsku-Białej korzysta z pamięci o kultowym filmie, ale nie próbuje go kopiować. Paweł Szkotak prowadzi opowieść w stronę widowiskowej komedii z muzyką, multimediami i własnym rytmem. Znane dialogi wracają w zmienionym układzie, a sceniczne Maks i Albert nie pozostają w cieniu filmowych pierwowzorów.

• Filmowy kanon trafia na scenę bez kurczowego trzymania się oryginału
• Świat kobiet zachowuje dawny absurd, ale zyskuje współczesny ciężar
• Muzyka i projekcje prowadzą akcję razem z aktorami

Filmowy kanon trafia na scenę bez kurczowego trzymania się oryginału

Film Juliusza Machulskiego pojawił się w kinach w 1983 roku, a mimo upływu dekad nadal działa na wyobraźnię. „Ciemność widzę, ciemność”, „Kobieta mnie bije”, „Weź pigułkę”, „Kopernik była kobietą” i „Albercik, wychodzimy” dawno wyszły poza ekran. Stały się częścią języka i pamięci kolejnych pokoleń.

Teatr Polski w Bielsku-Białej sięgnął po ten materiał z pełną świadomością, że widzowie przyjdą na spektakl z własnymi wspomnieniami. Adaptacja nie odtwarza jednak filmu scena po scenie. Zachowuje jego podstawowy mechanizm – Maks i Albert po hibernacji trafiają do rzeczywistości oddalonej od ich czasów o pół wieku – lecz rozwija go za pomocą innych środków teatralnych.

Za reżyserię odpowiada Paweł Szkotak, który wcześniej przygotował w Bielsku-Białej Boską oraz sceniczną wersję Poszukiwanego, poszukiwanej. Jego podejście do znanych tytułów nie polega na tworzeniu muzealnych rekonstrukcji. W Seksmisji filmowe skojarzenia są punktem wyjścia do gry z konwencją, a nie ograniczeniem.

Największa próba przypadła aktorom wcielającym się w główne role. Michał Czaderna jako Maks i Piotr Gajos jako Albert musieli zmierzyć się z pamięcią o Jerzym Stuhrze i Olgierdzie Łukaszewiczu. Obaj zachowują charakterystyczny układ postaci, ale budują własne, samodzielne interpretacje. Dzięki temu spektakl można odbierać zarówno jako spotkanie z dobrze znaną historią, jak i odrębną propozycję Teatru Polskiego.

Więcej lokalnych informacji z Bielska-Białej jest na bielskonews.pl. Sprawdź też, co dzieje się w najbliższych dniach – wydarzenia i imprezy zbieramy na bielskonews.pl/wydarzenie.

Świat kobiet zachowuje dawny absurd, ale zyskuje współczesny ciężar

Sceniczna opowieść prowadzi Maksa i Alberta do rzeczywistości zdominowanej przez kobiety. Panują w niej kontrola, podporządkowanie jednostki zbiorowości i ograniczanie praw w imię narzuconego porządku. Władza posługuje się ideologią, a odpowiedzialność za ten świat wiąże się z profesorem Wiktorem Kuppelweisem, granym przez Adama Myrczka.

W tej rzeczywistości nie wszyscy podlegają tym samym regułom. Grzegorz Sikora jako Ekscelencja tworzy postać stojącą ponad systemem, co pozwala zachować jeden z najważniejszych mechanizmów komedii – surowe zasady obowiązują przede wszystkim tych, którzy nie mają dostępu do władzy.

Żeńską część zespołu tworzą:

• Żaneta Rus,
• Ewa Dobrucka,
• Anna Guzik-Tylka,
• Marta Gzowska-Sawicka,
• Maria Suprun,
• Anita Jancia,
• Wiktoria Węgrzyn-Lichosyt,
• Jadwiga Grygierczyk,
• Ewa Stańczyk,
• Krystyna Zajkowska.

Militarne kostiumy nie odbierają tym postaciom komediowego charakteru. Spektakl wykorzystuje absurd znany z filmu, ale przypomina też, że każda ideologia rozwinięta do granic podporządkowania człowieka może prowadzić do nadużyć i demoralizacji przywódców. Ta warstwa nie dominuje nad komedią, jednak nadaje opowieści dodatkowy sens.

Dla widza oznacza to, że znajomość filmu może wzbogacić odbiór, ale nie jest warunkiem zrozumienia przedstawienia. Sceniczna wersja ma własnych bohaterów, własny rytm i własny język.

Muzyka i projekcje prowadzą akcję razem z aktorami

Wizualna strona przedstawienia nie pełni wyłącznie funkcji dekoracyjnej. Światło Ewy Graniec oraz multimedia przygotowane przez Hektora Weriosa są częścią scenicznej narracji. Obrazy pojawiające się podczas spektaklu współtworzą akcję, zamiast jedynie uzupełniać scenografię.

Istotną rolę odgrywają także piosenki. Kompozycje i aranżacje Łukasza Matuszyka komentują wydarzenia, a nie są tylko przerwą między kolejnymi scenami. Dynamikę całości wzmacnia choreografia Iwony Runowskiej. Za scenografię i kostiumy odpowiada Anna Chadaj – projekty przyciągają uwagę zarówno wtedy, gdy bohaterki występują w militarnych strojach, jak i w momentach, gdy sceniczny porządek zostaje wyraźnie rozluźniony.

Te elementy sprawiają, że Seksmisja Teatru Polskiego nie jest prostą próbą przeniesienia filmu na deski. To widowisko oparte na rozpoznawalnej historii, lecz zbudowane z teatralnych środków: aktorskiej gry, muzyki, projekcji, choreografii i zmiennego tempa. W efekcie Maks i Albert wracają do widzów, ale tym razem muszą odnaleźć się nie tylko w świecie przyszłości, lecz także w nowej wersji własnej historii.

na podstawie: Urząd Miejski w Bielsku-Białej.