Esperanto zabrzmi w Bielsku-Białej. Kongres pokaże jego niezwykły świat

W Książnicy Beskidzkiej spotkają się osoby, dla których język esperanto jest czymś więcej niż sposobem porozumiewania się. W programie znalazły się wykłady, koncerty, spektakle i nabożeństwo odprawiane po esperancku. Bielsko-Biała stanie się miejscem spotkania ludzi związanych z kulturą, muzyką i ideą języka stworzonego, by przekraczać granice.

• Wykład, koncerty i spektakle w programie kongresu
• Międzynarodowa muzyka po esperancku
• Język Zamenhofa miał być neutralny i dostępny dla każdego

Wykład, koncerty i spektakle w programie kongresu

43. Kongres Polskiego Esperanto odbędzie się w Bielsku-Białej pod hasłem Pośród gór i kultur – razem dzięki esperanto. Otwarcie zaplanowano w Książnicy Beskidzkiej. Wydarzenia przeznaczone dla publiczności nie ograniczą się jednak do części wykładowej.

Program obejmuje:

• 24 lipca, godz. 13.45–14.30 – otwarta prezentacja Kamila Getki Czy język esperanto funkcjonuje jak język etniczny? – czyli dzieło Ludwika Zamenhofa, które ma już blisko 140 lat. Wstęp jest wolny;
• 24 lipca, godz. 19.00–21.00 – wieczór artystyczno-rozrywkowy z koncertami duetów Kajto oraz SuMi;
• 25 lipca, godz. 19.00–21.00 – program artystyczny z udziałem Teatru Verda Banano i francuskiego solisty JoMo;
• 26 lipca, godz. 9.00 – msza święta w języku esperanto w kościele pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa przy ul. Romualda Traugutta 13.

Prezentację o historii i funkcjonowaniu esperanta poprowadzi esperantysta Kamil Getka. Sam tytuł wystąpienia odwołuje się do dzieła Ludwika Zamenhofa, opublikowanego blisko 140 lat temu. Dla osób zainteresowanych językiem będzie to okazja, by poznać nie tylko jego zasady, lecz także pytania, które towarzyszą jego rozwojowi.

Międzynarodowa muzyka po esperancku

Piątkowy wieczór rozpocznie holenderski duet Kajto, tworzony przez Ankie van der Meer i Nanne Kalma. Artyści są dobrze znani w europejskim środowisku esperantystów. Wykonują folk holenderski, melodie inspirowane muzyką ludową oraz popularne piosenki, korzystając między innymi z gitar, mandoliny, fujarek, piszczałek i fletów.

W ich utworach pojawiają się tematy codziennego życia, przyrody, tolerancji, szacunku i życzliwości. Teksty śpiewane są w języku esperanto, który w założeniu miał ułatwiać kontakt osobom pochodzącym z różnych krajów.

Drugim wykonawcą tego wieczoru będzie poznański duet SuMi – Zuzanna Kornicka śpiewająca i Mirosław Bartkowiak grający na klawiszach. Muzycy przygotowali między innymi popularne polskie piosenki w tłumaczeniu na esperanto.

Sobotni program otworzy Teatr Verda Banano, czyli Zielony Banan. Grupę tworzą polski pisarz i muzyk Georgo Handzlik oraz serbski aktor Sasza Pilipović. Ich autorskie komedie i spektakle kabaretowe powstają w języku esperanto i są prezentowane podczas esperanckich wydarzeń w Polsce oraz za granicą.

Na zakończenie wystąpi JoMo – Jean-Marc Leclerq z Tuluzy. Francuski gitarzysta i wokalista jest esperantystą od 1988 roku. W 2000 roku, podczas kongresu esperanckiego w brytyjskim Letchworth, zaśpiewał rockowe i tradycyjne piosenki w 22 językach w ciągu godziny i 30 minut, ustanawiając rekord Guinnessa.

W repertuarze JoMo spotykają się folk, muzyka biesiadna i pop z różnych części świata. Artysta wykonuje te utwory po esperancku, nadając im własne aranżacje.

Język Zamenhofa miał być neutralny i dostępny dla każdego

Esperanto stworzył Ludwik Łazarz Zamenhof – polski lekarz okulista, poliglota i Żyd pochodzący z Białegostoku. Język miał być neutralnym narzędziem komunikacji, niezależnym od konkretnego narodu, państwa czy grupy etnicznej.

Za symboliczną datę jego narodzin uznaje się 26 lipca 1887 roku. Wtedy ukazał się pierwszy podręcznik, Unua Libro, czyli Pierwsza Książka. Zamenhof podpisał go pseudonimem Doktor Esperanto, oznaczającym „doktora mającego nadzieję”.

Według opisu przedstawionego przez organizatorów ponad 90 procent słownictwa esperanta opiera się na rdzeniach łacińskich. Rozbudowany system przedrostków i przyrostków pozwala tworzyć nowe wyrazy bez zapamiętywania każdego z nich osobno. Dzięki temu nauka ma zajmować kilka miesięcy, a czas potrzebny na opanowanie języka ma być znacznie krótszy niż w przypadku innych języków obcych.

Esperanto rozwija się od ponad stu lat jako język literatury, prasy, audycji radiowych, podcastów, filmów i muzyki. Wokół niego powstała także kultura odwołująca się do równego traktowania ludzi niezależnie od narodowości, języka, wyznania czy pochodzenia.

Jego symbolami są zielona pięcioramienna gwiazda na białym polu oraz zielona flaga. Zieleń oznacza nadzieję, biel pokój i neutralność, a pięć ramion gwiazdy – pięć kontynentów. Esperantyści mają również własny hymn La espero, czyli Nadzieja, do którego słowa napisał Zamenhof.

Uczestnictwo w kongresie nie kończy się na koncertach i wykładach. Osoby chętne mogą wziąć udział w niedzielnej mszy świętej odprawianej całkowicie po esperancku. Nabożeństwo poprowadzi ks. Roman Gmyrek, duszpasterz esperantystów.

na podstawie: Urząd Miejski w Bielsku-Białej.